Palliatieve verpleegteams welkom in de eerste lijn

De laatste jaren is er meer aandacht voor het aanbieden van palliatieve zorg in de eerste lijn, ook in Vlaanderen. Veel mensen willen thuis sterven, maar missen hiervoor vaak de nodige ondersteuning, waardoor ze uiteindelijk toch in het ziekenhuis of in de hospice eindigen. Bovendien is het laatste levensjaar vaak duur door behandelingskosten, o.a. door ziekenhuisopnames die eventueel te vermijden zijn.

BMJ bericht ons over een studie waarbij sterke aanwijzingen worden gegeven voor de waarde van gespecialiseerde verpleegteams voor palliatieve zorg in de eerste lijn.1 Deze Britse studie includeerde 60 000 patiënten; 29 538 patiënten op het einde van hun leven werden bijgestaan door gespecialiseerde thuisverpleging, een dienst van Marie Curie Cancer Care. De gematchte controlegroep ontving de gebruikelijke (verpleeg)zorg.

De patiënten in het programma van Marie Cure (= interventiegroep) bleken meer dan tweemaal meer kans te hebben om thuis te sterven dan mensen die standaardzorg kregen (77% ten opzichte van 35%). Deze patiënten overleden minder vaak in een ziekenhuis en ook minder vaak in een hospice. In vergelijking met de patiënten in de controlegroep bracht deze interventiegroep driemaal minder vaak een bezoek aan de spoeddienst (12% ten opzichte van 35%).

Het onderzoek bekeek ook het kostenplaatje van de zorg. Zoals verwacht, was de kost voor ziekenhuiszorg veel lager bij de interventiegroep dan bij de controlegroep. Er werd evenwel geen vergelijking gemaakt tussen de beide groepen wat de kostprijs voor de eerstelijnszorg betreft. De versterking van de eerstelijnszorg door palliatieve verpleegteams is dus een goede zaak, zowel uit economische als uit morele overwegingen. Recent werd aan de Universiteit Antwerpen een Zorgpad Palliatieve Zorg ontworpen, waarin de bestaande palliatieve verpleegteams een rol spelen. Dit zorgpad wordt binnenkort getoetst op zijn wetenschappelijke waarde.

Bert Leysen

Kmietowicz Z. Specialist nursing care enables more people at end of life to die at home and reduces hospital treatment, study finds. BMJ 2012;345:e7679.


Literatuur

Chitnis X, Georghiou T, Steventon A, Bardsley M. The impact of the Marie Curie nursing service on place of death and hospital use at the end of life. Nov 2012. www.nuffieldtrust. org.uk/publications/marie-curie-nursing