Huisarts Nu 2016; 45(1): januari-februari

01 februari 16

Een diepe veneuze trombose uitsluiten

-
Lemiengre, Marc

Bij veel patiënten met klachten ter hoogte van de onderste ledematen plaatst de huisarts een diepe veneuze trombose (DVT) in de binnencirkel van het diagnostische landschap als niet te missen diagnose. Hoewel een zeldzame aandoening blijft het een levensbedreigende aandoening die perfect behandelbaar is. De diagnostische uitdaging blijft om een dergelijke ziekte door een eenvoudige maar betrouwbare procedure uit te sluiten.

Lees meer

Is nitrofurantoïne nog steeds de beste van de klas bij resistentie?

-
Christiaens, Thierry
Heytens, Stefan

Uit epidemiologisch onderzoek weten we dat acute cystitis bij vrouwen in de eerste lijn voor het grootste deel wordt veroorzaakt door E. coli-bacteriën die quasi 100% gevoelig zijn aan nitrofurantoïne.

Lees meer

Het huis van de huisarts

-
Lemiengre, Marc

We leven gelukkig langer maar we zijn hierdoor vooral langer ziek. Dit is niet de hele waarheid, want de meeste patiënten behouden een behoorlijke kwaliteit van leven ondanks hun ziektelast. Dit is enkel mogelijk dankzij een toegankelijk maar toch complex en duur gezondheidszorgsysteem dat breed maatschappelijk gedragen wordt en waarin huisartsen een belangrijke rol spelen.

Lees meer

Drie stappen vooruit en één terug in Polen

-
N.A.

Vóór de val van het communisme werd de eerstelijnszorg in Polen verstrekt door internisten, kinderartsen, artsen met andere specialisaties en zelfs artsen zonder beroepsopleiding. In de vroege jaren 1990 werden de verantwoordelijkheden van de toekomstige huisartsen beter omlijnd.

Lees meer

Verpleegkundigen in de eerstelijnszorg in Polen

-
Chlabicz, Slawomir
Marcinowcz, Ludmila

In Polen wordt de gezondheidszorg betaald via een verplichte zorgpremiebijdrage. Het National Health Fund (Narodowy Fundusz Zdrowia - NFZ) beheert dit systeem van verplichte ziektekostenverzekering en financiert daarmee de gezondheidsdiensten, die gratis zijn voor de verzekerden. Maar om de kosten van geneesmiddelen, verbanden en sommige andere benodigdheden te dekken, wordt remgeld gevraagd.

Lees meer

Zijn onderzoeksvaardigheden nuttig voor alle huisartsen?

-
Anthierens, Sibyl

Er zijn maar enkele landen in Europa die onderzoeksvaardigheden in hun huisartsenopleiding inbouwen. Nochtans is onderzoek een van de drie basispijlers (onderwijs, onderzoek, kwaliteitsverbetering) die het medische beroep ondersteunen.

Lees meer

Huisartsen favoriet in Nigeria

-
N.A.

Sinds het begin van de 19e eeuw werken artsen in Afrika en Nigeria als huisartsen in de eerstelijnszorg en in landelijke ziekenhuizen zonder verdere opleiding. In 1981 is Nigeria met een opleiding in de huisartsgeneeskunde begonnen. De populariteit van de opleiding onder jonge medische afgestudeerden nam vanaf dan gestaag toe, tot zijn huidige status. Nu is het de favoriete specialiteit in Nigeria. Ze hebben dezelfde status als andere specialisten wat verloning, carrière en privileges betreft en zijn verspreid over alle algemene instellingen, als adviserende huisartsen in algemene ziekenhuizen, academische ziekenhuizen, federale medische centra (tertiaire ziekenhuizen), (missie-)ziekenhuizen van vrijwilligersorganisaties en huisartsenpraktijken.

Lees meer

Samen met de patiënt minder antibiotica gebruiken

-
Colliers, Annelies

Acute luchtweginfecties zijn een van de voornaamste redenen voor het consulteren van de huisarts en voor het voorschrijven van antibiotica. Omwille van de wereldwijd nog steeds toenemende resistentie blijft het verminderen en het verbeteren van het antibioticagebruik belangrijk.

Lees meer

Beslishulp helpt bij overdiagnose borstkankerscreening

-
Van Hal, Guido

In de titel van dit kort onderzoeksartikel valt onmiddellijk het toverwoord in het kader van het bevolkingsonderzoek naar borstkanker: overdiagnose. Over overdiagnose is de laatste jaren ontzettend veel onderzocht en gepubliceerd. Overdiagnose, de diagnose van kankers die nooit klinisch manifest zouden zijn geworden in afwezigheid van screening, wordt als het grootste nadeel gezien van bevolkingsonderzoek naar borstkanker. Wetenschappers hebben al veel gediscussieerd over hoe overdiagnose het beste kan worden geschat en in de wetenschappelijke literatuur zijn er al heel wat verschillende manieren beschreven waarop de schattingen zijn gebeurd. Geen wonder dat door zoveel onduidelijkheid over de geschikte schattingsmethode, de schattingen van de omvang van overdiagnose uiteenlopen van minder dan 5 tot meer dan 50%.

Lees meer

Naar een nieuwe identiteit voor de huisarts?

-
De Lepeleire, Jan

We moeten als huisarts dringend terug actief nadenken over de kern van ons vak. Zeker met de geplande herziening van het KB 78 over de inhoud van de zorgberoepen moeten we duidelijker stellen wat onze basiscompetenties zijn en hoe we ons onderscheiden van de andere beroepen.

Lees meer

Een verpleegkundige in een huisartsenpraktijk. Interview met prof. dr. Roy Remmen

-
Ceulemans, Filip

In september 2016 start de Universiteit Antwerpen samen met enkele hogescholen de opleiding 'Verpleegkundige in de huisartsenpraktijk'. Een van de bezielers, prof. dr. Roy Remmen, legt uit waarom zo'n opleiding belangrijk is.

Lees meer

Samenwerking met een externe verpleegkundige organisatie

-
De Witte, Liene
Seuntjens, Luc
Anthierens, Sibyl
Remmen, Roy

Implementatie van een verpleegkundige in een niet-forfaitaire praktijk

Het Federaal Kenniscentrum Gezondheidszorg gaf in de 'position paper' van 2012 al te kennen dat de werkdruk in de Belgische huisartsenpraktijk groter is dan in de omringende landen, hoewel we relatief kleine praktijken kennen. Maatschappelijke evoluties zoals een toenemende prevalentie van chronische ziektes maar ook het voortschrijden van de technologische evolutie en therapeutische mogelijkheden zetten ons gezondheidszorgsysteem onder druk. Praktijken zullen meer patiënten krijgen, chronische zorg wordt complexer waardoor taakdelegatie niet langer kan uitblijven.

Lees meer

Hoe zien huisartsen de samenwerking met praktijkverpleegkundigen?

-
Willekens, Laure-Anne
Adriaenssens, Guy
De Lepeleire, Jan

Resultaten van een bevraging in Huisartsenwachtpost Antwerpen Noord

Taakdelegatie als oplossing voor huisartsentekort?
Een dreigend tekort aan huisartsen en een toenemende zorgvraag zetten de huidige organisatie van de eerstelijnsgezondheidszorg in België onder druk.
Volgens onderzoek is er momenteel in België geen tekort aan huisartsen in vergelijking met andere landen. Maar door maatschappelijke veranderingen (meer gespecialiseerde zorg, meer preventieve en chronische zorg, multimorbiditeit, complexe zorg, hogere levensverwachting, vergrijzing) stijgt de takenlast van de huisarts. Daarbij komt dat de eerste lijn actueel bestaat uit zeer veel verschillende disciplines in zeer verscheiden werkomgevingen en praktijkvormen.

Lees meer

De ‘medical management assistant’ in de huisartsenpraktijk

-
De Jongh, Emmanuella

De meeste maatregelen voor een daadwerkelijke taakverlichting van huisartsen zijn nog onvoldoende, vooral voor de kleinere solo- en duopraktijken. Huisartsen moeten het ook eens worden over het takenpakket van de ‘medical management assistant’, de praktijkassistent(e) en de verpleegkundige in de praktijk.
Sinds 2014 kiezen studenten opnieuw meer voor huisartsgeneeskunde.1 Het is de vraag of deze tendens zich zal doorzetten, want huisartsen worden nog steeds geconfronteerd met een hoge werkdruk.2,3
De huisarts oefent zijn functie uit in een vaak belastende werksituatie. Door de toename van administratieve verplichtingen blijft er minder tijd voor de kerntaken.2
Deze hoge werkdruk viel ook op in mijn onderzoek in het kader van de bacheloropleiding ‘medical management assistant’ (MMA), waarin ik naging of de MMA een oplossing kan zijn in de bestrijding van de werkbelasting bij huisartsen.4

Lees meer

Verwijzing van CNI-patiënten naar de diëtist

-
Vansant, Tessa
Dessers, Nathalie
Lemmens, Karolien
Geens, Stefanie
Bollen, Katrien
Cloosen, Gunther
Vanhauwaert, Erika
Claes, Kathleen
Van Pottelbergh, Gijs

Welke drempels ervaren huisartsen, diëtisten en patiënten?

Chronische nierinsufficiëntie (CNI) wordt gedefinieerd als de aanwezigheid van structurele of functionele nierschade sinds drie of meer maanden. Met structurele schade wordt de aanwezigheid van proteïnurie, hematurie of structurele afwijkingen bedoeld. Functionele schade uit zich als een glomerulaire filtratiesnelheid (eGFR volgens de MDRD-formule) van minder dan 60 ml/min/1,73 m2.
De prevalentie van CNI in Vlaanderen bedraagt 13% volgens de gegevens van de Intego-databank en stijgt aanzienlijk met de leeftijd en de aanwezigheid van cardiovasculaire risicofactoren. Er wordt verwacht dat ten gevolge van de vergrijzing van de bevolking, samen met de toename van obesitas en diabetes mellitus, de prevalentie van nierinsufficiëntie in de toekomst nog zal toenemen.

Lees meer

Voedingsadvies bij nierlijden

-
Vanhauwaert, Erika
Van Meerbeeck, Kelly

Zowel patiënten als artsen ervaren drempels voor de diëtist. Zoals het artikel van Tessa Vansant et al. aangeeft zijn er verschillende redenen zoals vanuit de patiënt ‘het plezier van eten niet willen opgeven’ of vanuit de artsen ‘doorverwijzing vaak niet nodig is en een gezonde voeding vaak al voldoende is’ (zie blz. 32). ‘Diëtist’ is een erkend paramedisch beroep conform KB 78 betreffende de uitoefening van de gezondheidsberoepen en het KB van 19 februari 1997. De diëtist werkt op voorschrift van de arts een praktisch voedingsadvies uit, op maat van de patiënt, biedt educatie en ondersteunt de patiënt in zelfmanagement.

Lees meer

Dokter, ik zie niet goed

-
Dieleman, Peter

‘Niet goed zien’ is een vage klacht, die van alles kan betekenen. Ziet de patiënt niet scherp (visus), is er sprake van wazig zicht net alsof hij/zij doorheen een glasgordijn kijkt, mankeren er stukjes in het beeld (of dus in het gezichtsveld), is het alsof de patiënt door een tunnel kijkt, ziet hij/ zij flitsen of bliksemschichten, zijn er van die vervelende vlekjes die altijd meelopen bij oogbewegingen, ziet de patiënt plots dubbel of is er plots verlies van zicht?
Het goed doorvragen naar de aard, het begin en het beloop van een visusstoornis is van groot belang om zicht te krijgen op de klacht. Hierover gaat de nieuwe NHG-standaard Visusklachten, in feite een herziening (en inhoudelijk uitbreiding) van de voormalige standaard refractieafwijkingen.

Lees meer

Oh Martine oh Martine hoe kan ik je hart verdienen?

-
D’Argent, Franky

Martine hoorde bij de praktijk als Big Ben bij Londen, zij het iets minder klokvast. Ik kan me niet herinneren dat ze er ooit niet was, zelfs niet toen ze voor een andere huisarts in het dorp werkte. Niet dat ze een gezondheidsfanaticus was, absoluut niet.
Martine heeft een beetje suiker, ze had ook zwangerschapsdiabetes bij haar twee zwangerschappen, drie eigenlijk maar het eerste kindje verloor ze. Dat was in de tijd dat zwangerschapsdiabetes nog echt ernstig was, nu moet je al ferme mazzel hebben als je niet zoet zwanger bent, een mens zou er bitter van worden.

Lees meer