Artsen voor het klimaat

10 okt 2019

Er waren al jonge studenten en grootouders voor het klimaat. Daar komen nu de Docs for Climate bij. Intussen ondertekenden al ruim duizend artsen de open brief die ze opstelden. Domus Medica en Jong Domus behoren tot de initiatiefnemers.

Het wetenschappelijk tijdschrift The Lancet zette de klimaatverandering vorig jaar prominent op de medische agenda door te stellen dat klimaatverandering “de grootste bedreiging van de 21ste eeuw voor de wereldgezondheid is”. Klimaat- en milieuverstoring hebben vandaag al een zware impact op de fysieke en mentale gezondheid van miljoenen mensen over de hele wereld. De Belgische artsen konden niet achter blijven en daarom lanceerden Domus Medica, Jong Domus, Fédération des Maisons Médicales, Artsen voor Duurzaamheid en Psy4climate een eigen forum om de stem van medici in het debat te laten horen: Docs for Climate.

Met een open brief gericht aan Belgische burgers, journalisten en politici wil Docs for Climate bijdragen tot een grotere bewustwording van het verband tussen de gevolgen van de klimaatcrisis en de gezondheid van de bevolking. Artsen stellen vast dat er vandaag een stijging is van de sterfte als gevolg van extreme weersomstandigheden (hittegolven, overstromingen, droogte, branden, enzovoort). Het aantal aandoeningen van de luchtwegen (astma, allergieën) neemt verder toe, terwijl ook tropische aandoeningen overgedragen door muggen en andere vectoren (malaria, knokkelkoorts, zika), aan een opmars bezig zijn. En dan is er nog het psychisch lijden dat verband houdt met de klimaatcrisis (eco-angst, posttraumatisch stresssyndroom). “Deze pathologieën treffen vooral de meest kwetsbaren, waaronder ouderen, zuigelingen, jonge kinderen, patiënten met chronische aandoeningen, zwangere vrouwen en mensen die in precaire situaties leven. Ze kunnen gezondheidsstelsels in Europa en de wereld overbelasten en de duurzaamheid ervan in het gedrang brengen”, stelt Docs for Climate. 

De artsen vragen de politici een aantal concrete maatregelen te nemen:

  • Een Nationaal Energie- en Klimaatplan dat toelaat om lang voor 2050 koolstofneutraliteit te bereiken
  • De oprichting van een onafhankelijke Klimaatraad samengesteld uit vertegenwoordigers van de wetenschapswereld en van de bevolking. De Klimaatraad moet de uitvoering van het Nationaal Energie- en Klimaatplan Plan evalueren, de regeringen adviseren over de uit te voeren maatregelen en het publiek informeren over de behaalde resultaten
  • Een duidelijke communicatie over de gevolgen van de klimaat- en milieuontregeling voor de gezondheid van de Belgen en over de individuele en collectieve maatregelen die de broeikasgasemissies lang voor 2050 moeten verminderen
  • Desinvestering van de openbare financiële middelen van bedrijven waarvan de activiteiten bijdragen tot de klimaatontregeling en de aantasting van het milieu vóór het einde van de legislatuur. Deze middelen moeten opnieuw worden geïnvesteerd in de ontwikkeling van een duurzame, koolstofvrije, sociaal rechtvaardige, gezondheidsbewuste en veerkrachtige economie in het licht van de komende veranderingen
  • Geen enkele student mag een diploma behalen zonder de kans te hebben gekregen alles te leren over de klimaat- en milieu-uitdagingen die eigen zijn aan zijn sector

De artsen vragen niet enkel maatregelen van de overheid, maar engageren zich zelf ook om bij te dragen tot een oplossing. “We willen onze kennis over de gevolgen en de risico's van de klimaat- en milieuontregeling voor de gezondheid ontwikkelen en delen. We steunen patiënten en de bevolking bij het omgaan met de stress die de onzekerheid rond de veranderingen die ons te wachten staan met zich meebrengt en moedigen hen aan in wat ze individueel willen veranderen. Ten slotte willen we bijdragen tot het verminderen van de ecologische voetafdruk van de gezondheidssector.”

Intussen hebben meer dan duizend artsen de open brief ondertekend.

Filip Ceulemans